🏡 A1 · Dolina Początków
Rodzaje: en, ei, et
Poznaj regułę w praktyce i zdobądź runę.
Czekają na Ciebie różne rodzaje zadań!
📜 Teoria w pigułce
Norweski ma trzy rodzaje rzeczownika: męski (en), żeński (ei) i nijaki (et). Rodzajnik nieokreślony stoi PRZED rzeczownikiem: en bil, ei jente, et hus.
Forma określona ('ten/ta/to konkretny') nie używa rodzajnika przed rzeczownikiem, lecz DOKLEJA końcówkę na końcu słowa: en bil → bilen, ei jente → jenta, et hus → huset.
| Rodzaj | Nieokreślona | Określona |
|---|---|---|
| męski (en) | en bil | bilen |
| żeński (ei) | ei jente | jenta |
| nijaki (et) | et hus | huset |
Gdy chcemy powiedzieć 'TEN / TA / TO' wskazując na coś konkretnego, używamy zaimków wskazujących: denne (rodzaj męski i żeński), dette (nijaki), disse (liczba mnoga) – np. denne bilen (ten samochód), dette huset (ten dom), disse bilene (te samochody). Uwaga: po denne/dette/disse rzeczownik zostaje w formie określonej!
Przykłady
- en bil – bilen – samochód – ten samochód
- ei jente – jenta – dziewczyna – ta dziewczyna
- et hus – huset – dom – ten dom
Chcę wiedzieć więcej
W bokmål rzeczowniki żeńskie można odmieniać na dwa poprawne sposoby: żeńsko (ei bok – boka, ei jente – jenta) albo według wzorca męskiego (en bok – boken, en jente – jenten). Poprawna jest też forma pośrednia: en bok – boka. Wszystkie te warianty są normatywnie poprawne — w jednej wypowiedzi najlepiej trzymać się wybranego wzorca, ale żaden z nich nie jest błędem.
Typowy błąd Polaków: przenoszenie polskiej logiki rodzaju (np. 'książka' jest żeńska po polsku, więc uczeń zgaduje 'ei bok' – to akurat trafne, ale zasada nie działa np. dla 'et bord' – stół, mimo że w wielu językach 'stół' bywa męski).
Końcówki formy określonej: rodzaj męski -en, żeński -a, nijaki -et (lub -t, jeśli słowo już kończy się na -e, np. et eple → eplet).
Rzeczowniki zakończone na niektóre spółgłoski podwajają je w formie określonej rzadko – w A1 nie musisz się tym martwić, większość jest regularna.
Rodzajnik nieokreślony NIE stoi razem z formą określoną – nigdy nie mówimy 'en bilen'. To jedna albo druga forma.
Zapamiętuj rodzaj razem ze słowem od razu przy nauce nowego wyrazu (en bil, nie tylko 'bil') – to najskuteczniejsza metoda.
- en katt – katten – kot – ten kot
- et eple – eplet – jabłko – to jabłko
- en by – byen – miasto – to miasto
- et bord – bordet – stół – ten stół
- ei bok – boka / en bok – boken – książka – ta książka (dwa poprawne wzorce)